Me siguri e keni dëgjuar shprehjen “një herë në një hënë blu”. Ndoshta e keni përdorur edhe për të përshkruar një ngjarje të rrallë në jetën tuaj, për shembull, sa shpesh blini një celular të ri.
Por kjo fundjavë do të sjellë një hënë të vërtetë blu: hënën e dytë të plotë që shfaqet në qiell brenda të njëjtit muaj.
Kjo ngjarje qiellore ndodh rreth shtatë herë çdo 19 vjet, ose afërsisht çdo dy deri në tre vjet.
Çfarë është një hënë blu?
Cikli hënor ka tetë faza dhe zgjat rreth 29.5 ditë, pak më pak se gjatësia tipike e një muaji. Si rezultat i kësaj mospërputhjeje, ndonjëherë një muaj mund të ketë dy hëna të plota. E dyta prej tyre quhet “hënë blu”, ose më saktë, hënë blu kalendarike.
Ndonjëherë edhe një vit i vetëm mund të ketë dy hëna blu. Në vitin 2018, janari dhe marsi patën nga dy hëna të plota secili, ndërsa shkurti nuk pati asnjë. Herën tjetër që ky fenomen pritet të ndodhë është në vitin 2037.
Një lloj tjetër i hënës blu
Ekziston edhe hëna blu sezonale. Kjo ndodh kur shfaqen katër hëna të plota, në vend të tre të zakonshmeve, brenda një sezoni tremujor. Në këtë rast, hëna e tretë konsiderohet hënë blu. Hëna blu sezonale e ardhshme pritet më 20 maj 2027.
A është hëna vërtet blu?
Pavarësisht emrit, sateliti natyror i Tokës do të duket me ngjyrën e tij të zakonshme: të bardhë në argjendtë ose të artë.
Shprehja “hëna blu” daton që nga vitet 1500 dhe fillimisht përdorej për të përshkruar diçka që konsiderohej e pamundur. Më vonë, termi evoluoi për t’iu referuar fenomenit astronomik që njohim sot.
Megjithatë, në raste të rralla, hëna mund të duket blu kur atmosfera përmban grimca tymi ose pluhuri me përmasa specifike. Një rast i tillë u raportua pas shpërthimit të vullkanit Krakatoa në vitin 1883.
Si ta shihni hënën blu
Hëna blu e majit do të arrijë kulmin në orën 04:45 të mëngjesit sipas kohës lindore, përpara lindjes së diellit. Kjo ngjarje do të përfshijë edhe një mikrohënë, që do të thotë se Hëna do të jetë pranë pikës së saj më të largët nga Toka.
Meqenëse orbita e Hënës nuk është një rreth i përsosur, distanca e saj nga Toka ndryshon. Pika më e afërt quhet perigje, ndërsa më e largëta quhet apogje. Kur një hënë e plotë ndodh pranë apogjeut, ajo quhet mikrohënë.
Hëna e kësaj fundjave do të jetë rreth 406,093 kilometra larg Tokës, krahasuar me distancën mesatare prej rreth 384,400 kilometrash. Megjithatë, kjo diferencë nuk do të jetë lehtësisht e dallueshme me sy të lirë.
Për Amerikën, Afrikën dhe Evropën, Hëna do të duket më e plotë natën e 30 majit, ndërsa Australia, Zelanda e Re dhe Azia do ta shohin më të ndritshme natën e 31 majit.
Për fotografi më të mira, momenti ideal është pak pas lindjes së Hënës, kur qielli ende ruan ngjyrat e muzgut dhe kontrasti vizual është më i fortë
Comments are closed.