Vladimir Mara zbulon si veprojnë grupet shqiptare, rolin e portit të Antverpit, pastrimin e parave në ndërtim e kriptomonedha dhe rreziqet me të cilat përballen prokurorët e SPAK-ut…
Belgjika ka një rol të rëndësishëm në veprimtarinë e rrjeteve kriminale shqiptare dhe shqipfolëse për shkak të pozicionit të saj strategjik në Evropë. Kështu deklaron Vladimir Mara, prokuror në Strukturën e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK), në një intervistë për gazetën belge Le Soir.
Duke folur për fuqinë dhe shtrirjen e organizatave kriminale shqiptare, Mara thekson se ato nuk veprojnë të izoluara, por bashkëpunojnë me grupe të tjera kriminale në Evropë dhe Amerikën Latine. Sipas tij, këto organizata karakterizohen nga struktura të vogla, të ndërtuara shpesh mbi lidhje familjare ose klanore, si dhe nga aftësia për t’u përshtatur shpejt me rrethanat dhe për të shfrytëzuar dobësitë ligjore në vende të ndryshme.
“Ndryshe nga mafiet italiane, nuk ekziston një strukturë e qartë hierarkike. Grupet veprojnë në mënyrë të shpërndarë, por ruajnë lidhje mes tyre. Ato përdorin teknologjitë e reja dhe lëvizin lehtësisht nga një vend në tjetrin kur përballen me probleme”, shpjegon ai.
Lidhur me Belgjikën, Mara vlerëson se vendi ka rëndësi të veçantë për shkak të kufijve me Gjermaninë, Holandën dhe Francën, si dhe për shkak të portit të Antverpit, i cili konsiderohet një nga pikat kryesore të hyrjes së trafikut ndërkombëtar të drogës.
“Porti i Antverpit, ashtu si Hamburgu dhe Roterdami, përdoret gjerësisht nga grupet kriminale shqiptare dhe ndërkombëtare. Megjithatë, këto organizata nuk mund të operojnë me sukses pa mbështetjen e grupeve kriminale lokale në Belgjikë, ashtu siç ndodh edhe në Amerikën Latine apo Itali”, deklaron prokurori i SPAK-ut.
Në lidhje me pastrimin e parave, Mara thekson se goditja e fitimeve kriminale mbetet prioritet kyç. Sipas tij, SPAK ka sekuestruar më shumë se 150 milionë euro pasuri të lidhura me veprimtari kriminale gjatë viteve të fundit, ndërsa vetëm në pesë muajt e parë të këtij viti janë sekuestruar mbi 60 milionë euro.
Ai shpjegon se paratë e krimit pastrohen në Shqipëri, në vendet e Bashkimit Evropian, veçanërisht në sektorët e ndërtimit, pasurive të paluajtshme, bareve dhe restoranteve, por edhe në Amerikën Latine dhe Dubai. Një pjesë gjithnjë e më e madhe e fitimeve, sipas tij, investohet në kriptomonedha, të cilat janë shumë më të vështira për t’u gjurmuar dhe konfiskuar.
Mara vlerëson gjithashtu rëndësinë e të dhënave të platformës së koduar Sky ECC, të cilat, sipas tij, kanë ndryshuar mënyrën e punës së agjencive ligjzbatuese.
“Të dhënat e Sky ECC krijuan një panoramë të qartë të aktivitetit të krimit të organizuar dhe zbuluan se shumë persona të përfshirë në këto rrjete nuk kishin precedentë penalë dhe konsideroheshin të papërlyer nga autoritetet”, thotë ai.
Si do ta përshkruanit pozicionin dhe fuqinë aktuale të organizatave kriminale shqiptare ose shqipfolëse?
Krimi i organizuar shqiptar nuk duhet parë si i ndarë nga format e tjera të krimit të organizuar; ekziston bashkëpunim me të gjitha grupet e tjera kriminale, qoftë në Evropë apo në Amerikën e Jugut. Karakteristikat e tyre janë se veprojnë në grupe të vogla, shpesh me lidhje gjaku ose klanore, dhe tregojnë një fleksibilitet të madh për t’u pasuruar në mënyrë të paligjshme. Ata veprojnë shumë në vendet ku konsumi i drogës është i lartë, ku shfrytëzojnë dobësitë e legjislacionit, duke përdorur çdo mundësi për të arritur objektivat e tyre kriminale.
Ndryshe nga mafiet italiane, nuk ekziston një strukturë e qartë hierarkike; ata veprojnë në grupe të vogla të shpërndara, të cilat ruajnë pika kontakti mes tyre. Janë shumë të aftë në përdorimin e teknologjive të reja dhe shumë të lëvizshëm, duke kaluar lehtësisht në vende të tjera kur hasin probleme.
Cili është roli dhe rëndësia e Belgjikës për këto grupe?
Belgjika luan një rol shumë vendimtar për shkak të pozicionit të saj gjeografik, duke ndarë kufij me Gjermaninë, Holandën dhe Francën. Kriminelët nuk jetojnë domosdoshmërisht në Belgjikë, por mund të operojnë atje nga vendet fqinje.
Porti i Antverpit është një pikë hyrëse delikate, e ngjashme me Hamburgun ose Roterdamin, dhe përdoret në masë të madhe nga grupet kriminale të organizuara shqiptare dhe ndërkombëtare.
Është thelbësore të theksohet se këto grupe nuk mund të veprojnë me sukses pa mbështetjen e grupeve kriminale të organizuara lokale në Belgjikë, ashtu si në Amerikën Latine apo në Itali.
Çfarë mund të thoni për pastrimin e parave? A e di SPAK-u sa para kriminale mbërrijnë në Shqipëri?
Ndërhyrja e hershme është vendimtare; nëse nuk konfiskojmë fitimet financiare, atëherë gjithçka është e kotë. Gjatë viteve të fundit kemi sekuestruar më shumë se 150 milionë euro që vinin nga aktivitete kriminale. Vetëm gjatë pesë muajve të parë të këtij viti kemi sekuestruar tashmë më shumë se 60 milionë euro. Kjo është një shumë e konsiderueshme për një vend të vogël si Shqipëria.
Krimi i organizuar pastron para në Shqipëri, në vendet e Bashkimit Evropian (ndërtim, pasuri të paluajtshme, bare, restorante), në Amerikën Latine dhe në Dubai (pasuri të paluajtshme), gjithmonë në bashkëpunim me aktorë lokalë dhe duke fshehur origjinën e vërtetë të fondeve.
Një pjesë e rëndësishme e fitimeve financiare po investohet gjithnjë e më shumë në kriptomonedha, të cilat janë shumë të vështira për t’u gjurmuar dhe konfiskuar. Ne kemi gjithashtu një bashkëpunim të shkëlqyer me autoritetet belge në këtë fushë.
Të dhënat e Sky ECC kanë ofruar një sasi të madhe informacioni mbi këtë kriminalitet. Sa të rëndësishme janë ato për punën e SPAK-ut?
Të dhënat e Sky ECC kanë hapur një dritare të re për të gjitha agjencitë e zbatimit të ligjit, duke ofruar një panoramë të qartë të aktivitetit të krimit të organizuar, të operacioneve të tyre, fleksibilitetit dhe teknologjisë që përdorin.
Kjo ishte një kambanë alarmi, sepse të dhënat e siguruara ishin të paprecedenta. Ato bënë të mundur krijimin e një harte të qartë të aktivitetit të krimit të organizuar jo vetëm në Evropë, por edhe përtej saj, duke zbuluar veprimtarinë dhe fuqinë e tyre ekonomike.
U habitëm kur konstatuam se një numër i madh personash të përfshirë në këto grupe nuk kishin dosje penale apo precedentë kriminalë; ata konsideroheshin “të papërlyer” në sytë e forcave të rendit. Kjo na detyroi të ndryshonim plotësisht qasjen tonë.
SPAK-u po ndjek penalisht figura politike: një zëvendëskryeministre është marrë e pandehur, po ashtu edhe dy ish-presidentë. Deputetë, funksionarë të lartë dhe kryetarë bashkish janë gjithashtu nën hetim. A arrini ta ruani pavarësinë tuaj? A ndiheni në rrezik?
Ne hetojmë dhe mbrojmë çështjet tona përpara gjykatave dhe do të hetojmë këdo që shkel ligjin, pavarësisht se kush është apo çfarë përfaqëson.
Puna jonë është shumë e rrezikshme dhe jetët e njerëzve janë të kërcënuara. Megjithatë, ne e kemi pranuar këtë detyrë dhe do ta përmbushim atë, pavarësisht kërcënimeve.
Mbrojtja e integritetit fizik të prokurorëve dhe gjyqtarëve sigurohet nga qeveria kombëtare dhe Policia e Shtetit, dhe jo nga kompani private. /Përshtati Pamfleti/
Comments are closed.